Углерод эзе - кеше эшчәнлегенең әйләнә-тирә мохиткә йогынтысын үлчәүче күрсәткеч. "Углерод эзе" төшенчәсе "экологик эз" сүзеннән килеп чыккан, нигездә CO2 эквиваленты (CO2eq) буларак белдерелә, ул кеше җитештерү һәм куллану эшчәнлеге вакытында чыгарылган парник газларының гомуми чыгарылышын күрсәтә.
Углерод эзе - тикшеренү объектының тормыш циклы дәвамында турыдан-туры яки туры булмаган рәвештә барлыкка килгән парник газлары чыгаруларын бәяләү өчен тормыш циклын бәяләү (LCA) ысулын куллану. Шул ук объект өчен углерод эзен исәпкә алуның кыенлыгы һәм күләме углерод чыгаруларына караганда зуррак, һәм хисап нәтиҗәләрендә углерод чыгарулары турында мәгълүмат бар.
Глобаль климат үзгәреше һәм әйләнә-тирә мохит проблемалары көчәю белән, углерод эзен исәпкә алу аеруча мөһим булып китте. Ул безгә кеше эшчәнлегенең әйләнә-тирә мохиткә йогынтысын төгәлрәк аңларга гына түгел, ә чыгаруларны киметү стратегияләрен формалаштыру һәм яшел һәм түбән углеродлы трансформацияне алга этәрү өчен фәнни нигез дә бирә ала.
Бамбукның бөтен тормыш циклы, үсү һәм үсеш, җыю, эшкәртү һәм җитештерү, продуктларны кулланудан алып юк итүгә кадәр, углерод циклының тулы процессын тәшкил итә, шул исәптән бамбук урманындагы углерод йоту, бамбук продуктларын җитештерү һәм куллану, һәм юк итүдән соң углерод эзе.
Бу тикшеренү отчетында углерод эзе һәм углерод маркировкасы турындагы белемнәрне анализлау, шулай ук бамбук продуктларының углерод эзен тикшерүне оештыру аша климатка адаптация өчен экологик бамбук урманнары утыртуның һәм сәнәгать үсешенең кыйммәтен күрсәтергә омтылыш ясала.
1. Углерод эзен исәпкә алу
① Төшенчә: Берләшкән Милләтләр Оешмасының Климат үзгәреше турындагы рамка конвенциясе билгеләмәсенә ярашлы, углерод эзе кеше эшчәнлеге вакытында бүленеп чыккан яки продукт/хезмәтнең бөтен тормыш циклы дәвамында тупланган рәвештә чыгарылган углерод диоксиды һәм башка парник газларының гомуми күләмен аңлата.
Углерод этикеткасы "продукциянең углерод эзе"нең бер чагылышы булып тора, ул чималдан алып калдыкларны эшкәртүгә кадәр продуктның тулы тормыш циклы парник газлары чыгаруларын билгели торган санлы этикетка, кулланучыларга продуктның углерод чыгарулары турында этикетка рәвешендә мәгълүмат бирә.
Тормыш циклын бәяләү (LCA) - соңгы елларда Көнбатыш илләрендә эшләнгән һәм әле дә өзлексез тикшеренүләр һәм үсеш этабында булган яңа әйләнә-тирә мохиткә йогынтыны бәяләү ысулы. Продукциянең углерод эзен бәяләү өчен төп стандарт - LCA ысулы, ул углерод эзен исәпләүнең ышанычлылыгын һәм уңайлылыгын арттыру өчен иң яхшы сайлау дип санала.
LCA башта энергия һәм материаллар куллануны, шулай ук бөтен тормыш циклы этабында әйләнә-тирә мохиткә чыгаруларны ачыклый һәм санлый, аннары бу куллану һәм чыгаруларның әйләнә-тирә мохиткә йогынтысын бәяли, һәм ниһаять, бу йогынтыларны киметү мөмкинлекләрен ачыклый һәм бәяли. 2006 елда чыгарылган ISO 14040 стандарты "тормыш циклын бәяләү адымнарын" дүрт этапка бүлә: максатны һәм даирәсе билгеләү, инвентаризация анализы, йогынтыны бәяләү һәм аңлату.
2 Стандартлар һәм методлар:
Хәзерге вакытта углерод эзен исәпләү өчен төрле ысуллар бар.
Кытайда, система чикләре көйләүләренә һәм модель принципларына нигезләнеп, хисап методларын өч категориягә бүлеп була: Процесска нигезләнгән тормыш циклын бәяләү (PLCA), Керү-чыгу тормыш циклын бәяләү (I-OLCA) һәм Гибрид тормыш циклын бәяләү (HLCA). Хәзерге вакытта Кытайда углерод эзен исәпкә алу өчен бердәм милли стандартлар җитми.
Халыкара дәрәҗәдә продукт дәрәҗәсендә өч төп халыкара стандарт бар: “Продукт һәм хезмәт күрсәтү циклы вакытында парник газлары чыгаруларын бәяләү өчен PAS 2050:2011 Спецификациясе” (BSI., 2011), “GHGP протоколы” (WRI, WBCSD, 2011) һәм “ISO 14067:2018 Парник газлары – Продуктның углерод эзе – Санлы таләпләр һәм күрсәтмәләр” (ISO, 2018).
Яшәү циклы теориясенә ярашлы, PAS2050 һәм ISO14067 хәзерге вакытта продуктның углерод эзен бәяләү өчен билгеләнгән стандартлар булып тора, алар гомуми кулланыла торган махсус исәпләү ысуллары белән, икесе дә ике бәяләү ысулын үз эченә ала: Бизнестан клиентка (B2C) һәм Бизнестан бизнеска (B2B).
B2C бәяләү эчтәлегенә чимал, җитештерү һәм эшкәртү, тарату һәм ваклап сату, кулланучылар куллануы, соңгы юк итү яки кабат эшкәртү, ягъни "бишектән кабергә кадәр" керә. B2B бәяләү эчтәлегенә чимал, җитештерү һәм эшкәртү, шулай ук "бишектән капкага кадәр" аскы агым сәүдәгәрләренә ташу керә.
PAS2050 продуктының углерод эзен сертификацияләү процессы өч этаптан тора: башлангыч этап, продуктның углерод эзен исәпләү этабы һәм аннан соңгы адымнар. ISO14067 продуктының углерод эзен исәпкә алу процессы биш этапны үз эченә ала: максатлы продуктны билгеләү, хисап системасы чиген билгеләү, хисап вакыты чиген билгеләү, система чигендәге чыгару чыганакларын аеру һәм продуктның углерод эзен исәпләү.
③ Мәгънә
Углерод эзен исәпкә алып, без югары чыгару секторларын һәм өлкәләрен ачыклый алабыз һәм чыгаруларны киметү өчен тиешле чаралар күрә алабыз. Углерод эзен исәпләү шулай ук безгә түбән углеродлы яшәү рәвешен һәм куллану үрнәкләрен формалаштырырга ярдәм итә ала.
Углерод маркировкасы җитештерү мохитендә яки продуктларның тормыш циклында парник газлары чыгаруларын ачыклауның мөһим чарасы, шулай ук инвесторлар, дәүләтнең көйләү органнары һәм җәмәгатьчелек өчен җитештерү оешмаларының парник газлары чыгаруларын аңлау өчен тәрәзә булып тора. Углерод маркировкасы, углерод турындагы мәгълүматны ачуның мөһим чарасы буларак, барган саен күбрәк илләр тарафыннан киң кабул ителде.
Авыл хуҗалыгы продуктларына углерод маркировкасы - авыл хуҗалыгы продуктларында углерод маркировкасын куллануның үзенчәлеге. Башка төр продуктлар белән чагыштырганда, авыл хуҗалыгы продуктларына углерод маркировкасын кертү тагын да актуальрәк. Беренчедән, авыл хуҗалыгы парник газлары чыгаруның мөһим чыганагы һәм углерод диоксиды булмаган парник газлары чыгаруның иң зур чыганагы булып тора. Икенчедән, сәнәгать секторы белән чагыштырганда, авыл хуҗалыгы җитештерү процессында углерод маркировкасы турындагы мәгълүматны ачу әле тәмамланмаган, бу куллану сценарийларының байлыгын чикли. Өченчедән, кулланучылар кулланучылар ягындагы продуктларның углерод эзе турында нәтиҗәле мәгълүмат алуда кыенлыклар кичерәләр. Соңгы елларда берничә тикшеренү ачыклаганча, билгеле бер кулланучылар төркемнәре аз углеродлы продуктлар өчен түләргә әзер, һәм углерод маркировкасы җитештерүчеләр һәм кулланучылар арасындагы мәгълүмати асимметрияне төгәл компенсацияли ала, базарның нәтиҗәлелеген яхшыртуга ярдәм итә.
2, Бамбук сәнәгать чылбыры
① Бамбук сәнәгате чылбырының төп торышы
Кытайда бамбук эшкәртү сәнәгате чылбыры өске, урта һәм аскы агымнарга бүленә. Өске агым - бамбукның төрле өлешләренең чималы һәм экстрактлары, шул исәптән бамбук яфраклары, бамбук чәчәкләре, бамбук үсентеләре, бамбук җепселләре һ.б. Урта агым - бамбук төзелеш материаллары, бамбук продуктлары, бамбук үсентеләре һәм азык-төлек, бамбук целлюлозасы кәгазь ясау һ.б. кебек төрле өлкәләрдә меңләгән төрне үз эченә ала; Бамбук продуктларының аскы агымнарына кәгазь ясау, җиһаз ясау, дару материаллары һәм бамбук мәдәни туризмы һ.б. керә.
Бамбук ресурслары бамбук сәнәгате үсешенең нигезе булып тора. Кулланылышы буенча, бамбукны агач өчен бамбук, бамбук үсентеләре өчен бамбук, целлюлоза өчен бамбук һәм бакча бизәлеше өчен бамбук дип бүлергә мөмкин. Бамбук урман ресурсларының табигате буенча, агач бамбук урманнарының өлеше 36% тәшкил итә, аннан соң бамбук үсентеләре һәм агач икеләтә кулланылышлы бамбук урманнары, экологик җәмәгать иминлеге өчен бамбук урманнары һәм целлюлоза бамбук урманнары килә, алар тиешенчә 24%, 19% һәм 14% тәшкил итә. Бамбук үсентеләре һәм матур бамбук урманнары чагыштырмача аз күләмдә. Кытайда бамбук ресурслары күп, аларның 837 төре бар һәм еллык җитештерү 150 миллион тонна бамбук тәшкил итә.
Бамбук - Кытайга гына хас булган иң мөһим бамбук төре. Хәзерге вакытта бамбук Кытайда бамбук инженерия материалларын эшкәртү, яңа бамбук үсентеләре базары һәм бамбук үсентеләрен эшкәртү продуктлары өчен төп чимал булып тора. Киләчәктә бамбук Кытайда бамбук ресурсларын үстерүнең төп нигезе булып калачак. Хәзерге вакытта Кытайда бамбук эшкәртү һәм куллануның ун төре төп бамбук эшкәртү һәм куллану продуктлары арасында бамбук ясалма такталар, бамбук идән япмасы, бамбук үсентеләре, бамбук целлюлозасы һәм кәгазь ясау, бамбук җепселләре продуктлары, бамбук җиһазлары, бамбук көндәлек продуктлары һәм кул эшләре, бамбук күмере һәм бамбук серкәсе, бамбук экстрактлары һәм эчемлекләре, бамбук урманнары астындагы икътисади продуктлар, бамбук туризмы һәм сәламәтлек саклау бар. Алар арасында бамбук ясалма такталар һәм инженерия материаллары Кытайның бамбук сәнәгатенең терәкләре булып тора.
Икеләтә углерод максаты кысаларында бамбук сәнәгате чылбырын ничек үстерергә
"Икеләтә углерод" максаты Кытайның 2030 елга кадәр углерод пигына һәм 2060 елга кадәр углерод нейтралитетына ирешергә омтылуын аңлата. Хәзерге вакытта Кытай күп тармакларда углерод чыгаруларына таләпләрен арттырды һәм яшел, аз углеродлы һәм икътисади яктан нәтиҗәле тармакларны актив рәвештә өйрәнде. Үзенең экологик өстенлекләреннән тыш, бамбук сәнәгатенә углерод йотучы һәм углерод сәүдәсе базарына керү мөмкинлеген дә өйрәнергә кирәк.
(1) Бамбук урманында углерод йоту чыганаклары киң:
Кытайдагы хәзерге мәгълүматлар буенча, соңгы 50 елда бамбук урманнары мәйданы сизелерлек арткан. 1950 һәм 1960 еллардагы 2,4539 миллион гектардан XXI гасыр башында 4,8426 миллион гектарга кадәр (Тайвань мәгълүматларын исәпкә алмаганда), бу еллык үсеш 97,34% тәшкил итә. Ә милли урман мәйданында бамбук урманнарының өлеше 2,87% тан 2,96% ка кадәр арткан. Бамбук урман ресурслары Кытай урман ресурсларының мөһим компонентына әйләнгән. 6 нчы Милли Урман Ресурслары Инвентаризациясе мәгълүматлары буенча, Кытайдагы 4,8426 миллион гектар бамбук урманнары арасында 3,372 миллион гектар бамбук бар, анда якынча 7,5 миллиард үсемлек үсә, бу илнең бамбук урман мәйданының якынча 70% тәшкил итә.
(2) Бамбук урман организмнарының өстенлекләре:
① Бамбукның кыска үсеш циклы, көчле шартлаучан үсеше бар, ул яңартыла торган үсеш һәм еллык уңыш алу үзенчәлекләренә ия. Ул югары куллану кыйммәтенә ия һәм тулысынча киселгәннән соң туфрак эрозиясе һәм өзлексез утыртылганнан соң туфрак деградациясе кебек проблемаларга дучар түгел. Аның углеродны сеңдерү өчен зур потенциалы бар. Мәгълүматлар күрсәткәнчә, бамбук урманының агач катламында еллык билгеләнгән углерод күләме 5,097 т/hm2 тәшкил итә (еллык чүп җитештерүне исәпкә алмаганда), бу тиз үсә торган кытай чыршысыннан 1,46 тапкыр күбрәк.
2 Бамбук урманнары чагыштырмача гади үсеш шартларына, төрле үсеш үрнәкләренә, фрагментланган таралышына һәм өзлексез мәйдан үзгәрүчәнлегенә ия. Алар зур географик таралу мәйданына һәм киң ареалына ия, нигездә, Фуцзянь, Цзянси, Хунань һәм Чжэцзян провинцияләрендә тупланган 17 провинция һәм шәһәрдә таралган. Алар төрле төбәкләрдә тиз һәм зур күләмле үсешкә туры килә ала, катлаулы һәм якын углерод киңлек-вакыт үрнәкләрен һәм углерод чыганагы йоту динамик челтәрләрен формалаштыра.
(3) Бамбук урманнарының углерод секвестрациясе белән сәүдә итү шартлары өлгергән:
① Бамбукны эшкәртү сәнәгате чагыштырмача тулы
Бамбук сәнәгате беренчел, икенчел һәм өченчел тармакларны үз эченә ала, аның җитештерү күләме 2010 елда 82 миллиард юаньнан 2022 елда 415,3 миллиард юаньга кадәр артты, уртача еллык үсеш темплары 30% тан артык. 2035 елга бамбук сәнәгатенең җитештерү күләме 1 триллион юаньнан артып китәчәк дип көтелә. Хәзерге вакытта Кытайның Чжэцзян провинциясенең Аньцзи округында табигатьтән һәм икътисадтан үзара интеграциягә кадәр икеләтә авыл хуҗалыгы углерод йоту интеграциясенең комплекслы ысулына юнәлтелгән яңа бамбук сәнәгате чылбыры моделе инновациясе гамәлгә ашырылды.
② Бәйле сәясәт ярдәме
Икеләтә углерод максатын тәкъдим иткәннән соң, Кытай бөтен тармакны углерод нейтралитеты белән идарә итүдә җитәкләү өчен күпсанлы сәясәт һәм фикерләр чыгарды. 2021 елның 11 ноябрендә Дәүләт урман хуҗалыгы һәм үләнлек идарәсе, Милли үсеш һәм реформа комиссиясе һәм Фән һәм технологияләр министрлыгы кебек ун ведомство "Бамбук сәнәгатенең инновацион үсешен тизләтү буенча ун ведомствоның фикерләре"н бастырып чыгарды. 2023 елның 2 ноябрендә Милли үсеш һәм реформа комиссиясе һәм башка ведомстволар бергәләп "Пластикны бамбук белән алыштыру"ны үстерүне тизләтү буенча өч еллык гамәл планын" бастырып чыгарды. Моннан тыш, Фуцзянь, Чжэцзян, Цзянси һ.б. кебек башка провинцияләрдә бамбук сәнәгатен үстерүне стимуллаштыру буенча фикерләр тәкъдим ителде. Төрле сәнәгать поясларының интеграциясе һәм хезмәттәшлеге кысаларында углерод этикеткалары һәм углерод эзләре белән яңа сәүдә модельләре кертелде.
3, Бамбук сәнәгате чылбырының углерод эзен ничек исәпләргә?
① Бамбук продуктларының углерод эзе буенча тикшеренүләрнең алга китеше
Хәзерге вакытта бамбук продуктларының углерод эзе буенча эчке һәм халыкара дәрәҗәдәге тикшеренүләр чагыштырмача аз. Хәзерге тикшеренүләр буенча, бамбукның соңгы углерод күчерү һәм саклау сыйдырышлыгы төрле куллану ысуллары, мәсәлән, җәю, интеграцияләү һәм рекомбинацияләү шартларында төрлечә була, бу исә бамбук продуктларының соңгы углерод эзенә төрле йогынты ясый.
② Бамбук продуктларының бөтен яшәү циклы дәвамында углерод циклы процессы
Бамбук продуктларының бөтен тормыш циклы, бамбукның үсүеннән һәм үсешеннән (фотосинтез), үстерүдән һәм идарә итүдән, җыюдан, чимал саклаудан, продуктны эшкәртүдән һәм кулланудан алып, калдыкларның таркалуына (таралуына) кадәр, тәмамлана. Бамбук продуктларының тормыш циклы дәвамында углерод циклы биш төп этапны үз эченә ала: бамбук үстерү (утырту, идарә итү һәм эксплуатацияләү), чимал җитештерү (бамбук яки бамбук үсентеләрен җыю, ташу һәм саклау), продуктны эшкәртү һәм куллану (эшкәртү барышында төрле процесслар), сату, куллану һәм юк итү (таралу), һәр этапта углеродны фиксацияләү, туплау, саклау, секвестрлау һәм турыдан-туры яки туры булмаган углерод чыгаруны үз эченә ала (3 нче рәсемне карагыз).
Бамбук урманнарын үстерү процессын "углерод туплау һәм саклау" бәйләнеше дип карарга мөмкин, ул утырту, идарә итү һәм эксплуатация эшчәнлегеннән турыдан-туры яки туры булмаган углерод чыгаруларын үз эченә ала.
Чимал җитештерү - урман хуҗалыгы предприятиеләрен һәм бамбук продуктларын эшкәртү предприятиеләрен тоташтыручы углерод күчерү звеносы, шулай ук бамбук яки бамбук үсентеләрен җыю, башлангыч эшкәртү, ташу һәм саклау вакытында турыдан-туры яки туры булмаган углерод чыгаруны үз эченә ала.
Продукцияне эшкәртү һәм куллану - углеродны секвестрлау процессы, ул продуктларда углеродны озак вакытлы фиксацияләүне, шулай ук төрле процесслардан, мәсәлән, берәмлек эшкәртү, продукт эшкәртү һәм өстәмә продуктларны кулланудан туры яки туры булмаган углерод чыгаруны үз эченә ала.
Продукция кулланучылар куллану этабына күчкәннән соң, углерод җиһазлар, биналар, көндәлек кирәк-яраклар, кәгазь әйберләр һ.б. кебек бамбук продуктларында тулысынча фиксацияләнә. Хезмәт итү вакыты арткан саен, углеродны секвестрлау практикасы ул юк ителгәнче, таркалганчы һәм CO2 чыгарганчы һәм атмосферага кайтканчы озайтылачак.
Чжоу Пенфей һ.б. (2014) тикшеренүләренә караганда, бамбукның җәелү режимындагы бамбук кисү такталары тикшеренү объекты итеп алынган, һәм бәяләү стандарты буларак "Тормыш циклында товарлар һәм хезмәтләрнең парник газлары чыгаруларын бәяләү спецификациясе" (PAS 2050:2008) кабул ителгән. Чимал ташу, продукт эшкәртү, төрү һәм складларны да кертеп, барлык җитештерү процессларының углерод диоксиды чыгаруларын һәм углерод саклауларын комплекслы бәяләү өчен B2B бәяләү ысулын сайлагыз (4 нче рәсемне карагыз). PAS2050 углерод эзен үлчәү чимал ташудан башланырга тиеш дип билгели, һәм углерод эзенең күләмен билгеләү өчен углерод чыгарулары һәм чималдан углерод күчерү, җитештерүдән таратуга кадәр (B2B) беренчел дәрәҗә мәгълүматлары төгәл үлчәнергә тиеш.
Бамбук продуктларының бөтен тормыш циклы дәвамында углерод эзен үлчәү өчен рамка
Бамбук продуктларының тормыш циклының һәр этабы өчен төп мәгълүматларны җыю һәм үлчәү тормыш циклын анализлауның нигезе булып тора. Төп мәгълүматларга җир биләмәсе, су куллану, төрле энергия төрләрен (күмер, ягулык, электр энергиясе һ.б.) куллану, төрле чимал куллану һәм нәтиҗәдә килеп чыккан материал һәм энергия агымы мәгълүматлары керә. Бамбук продуктларының тормыш циклы дәвамында углерод эзен үлчәүне мәгълүмат җыю һәм үлчәү аша үткәрегез.
(1) Бамбук урманын үстерү этабы
Углеродны сеңдерү һәм туплау: үсү, үсү һәм үсеш, яңа бамбук үсентеләре саны;
Углерод саклау: бамбук урман структурасы, бамбукның тору дәрәҗәсе, яшь структурасы, төрле органнарның биомассасы; чүп катламының биомассасы; туфракның органик углерод саклау;
Углерод чыгарулары: углерод саклануы, таркалу вакыты һәм чүп-чар чыгару; Туфрак сулышы углерод чыгарулары; Тышкы энергия куллану һәм утырту, идарә итү һәм бизнес эшчәнлеге өчен хезмәт, электр энергиясе, су һәм ашлама кебек материал куллану нәтиҗәсендә барлыкка килгән углерод чыгарулары.
(2) Чимал җитештерү этабы
Углерод күчерүе: җыю күләме яки бамбук үсентеләре күләме һәм аларның биомассасы;
Углеродның кире кайтуы: агач кисүдән яки бамбук үсентеләреннән калган калдыклар, беренчел эшкәртү калдыклары һәм аларның биомассасы;
Углерод чыгарулары: Бамбук яки бамбук үсентеләрен җыю, башлангыч эшкәртү, ташу, саклау һәм куллану вакытында тышкы энергия һәм материал куллану, мәсәлән, хезмәт һәм көч куллану нәтиҗәсендә барлыкка килгән углерод чыгару күләме.
(3) Продукцияне эшкәртү һәм куллану этабы
Углеродны секвестрлау: бамбук продуктлары һәм аның өстәмә продуктлары биомассасы;
Углеродны кире кайтару яки тоту: калдыкларны һәм аларның биомассасын эшкәртү;
Углерод чыгарулары: Берәмлек эшкәртү, продукт эшкәртү һәм өстәмә продуктларны куллану вакытында тышкы энергия куллану, мәсәлән, хезмәт, энергия, чыгым материаллары һәм материал куллану нәтиҗәсендә барлыкка килгән углерод чыгарулары.
(4) Сату һәм куллану этабы
Углеродны секвестрлау: бамбук продуктлары һәм аның өстәмә продуктлары биомассасы;
Углерод чыгарулары: Предприятиеләрдән сату базарына транспорт һәм хезмәт кебек тышкы энергия куллану нәтиҗәсендә барлыкка килгән углерод чыгару күләме.
(5) Чүп-чарны юк итү этабы
Углерод бүленеп чыгу: калдык продуктларның углерод саклау; таркалу вакыты һәм бүленеп чыгу күләме.
Башка урман сәнәгатеннән аермалы буларак, бамбук урманнары фәнни агач кисү һәм кулланудан соң үз-үзен яңарта, урманнарны яңадан торгызу кирәк булмыйча. Бамбук урманнары үсеше динамик баланста бара һәм даими рәвештә билгеләнгән углеродны сеңдерә, углеродны туплый һәм саклый, шулай ук углеродны өзлексез сеңдерә ала. Бамбук продуктларында кулланылган бамбук чималларының өлеше зур түгел, һәм озак вакытлы углеродны сеңдерүгә бамбук продуктларын куллану аша ирешеп була.
Хәзерге вакытта бамбук продуктларының бөтен яшәү циклы дәвамында углерод циклын үлчәү буенча бернинди тикшеренүләр дә юк. Бамбук продуктларын сату, куллану һәм юк итү этапларында углерод чыгару вакыты озын булу сәбәпле, аларның углерод эзен үлчәү авыр. Гамәлдә углерод эзен бәяләү гадәттә ике дәрәҗәгә юнәлтелә: беренчесе - чималдан продуктларга кадәр җитештерү процессында углерод саклануын һәм чыгаруларын бәяләү; икенчесе - бамбук продуктларын утыртудан алып җитештерүгә кадәр бәяләү.
Бастырылган вакыты: 2024 елның 17 сентябре
